ویروس کرونا: آکادمی پزشکی فرانسه خواستار استفاده همگانی از ماسک شد

آکادمی پزشکی فرانسه برخلاف دیدگاه‌های ابراز شده تا کنون در این کشور، روز جمعه بر اجباری کردن استفاده از ماسک برای همۀ شهروندان در اماکن عمومی تاکید کرد و آن‌را حلقۀ تکمیل کنندۀ دیگر تمهیدات بازدارنده در این زمینه دانست. تا کنون مقامات فرانسه و حتی بسیاری از کارشناسان بیماری‌های عفونی و پژوهش‌گران زدن ماسک را تنها برای بیماران و ناقلان ویروس و نیز در اماکن درمانی ضروری می‌دانستند و استفاده از آن را برای عموم بی حاصل می‌دانستند. در کشورهای دیگر نیز سیاست یکسانی در این باره وجود ندارد.

آکادمی پزشکی فرانسه برای نخستین بار از هنگام آغاز بحران ویروس کرونا با اشاره به رویکردهای برگزیده در این زمینه برای محدود کردن شیوع بیماری، بر لزوم زدن ماسک برای همه به هنگام خروج از خانه تاکید کرد. آکادمی پزشکی فرانسه در بیانیۀ خود در این باره می‌نویسد «تردیدی نیست که افراد در دورۀ نهفتگی ویروس و یا در دورۀ نقل آن بدون داشتن علائم بیماری، ویروس را منتشر و عامل عفونت را منتقل می‌کنند. بنابراین استفاده از ماسک برای همۀ مردم تمهید منطقی دیگری است که دیگر تدبیرات به کاربسته را تکمیل می‌کند». از همین رو از دیدگاه آکادمی پزشکی «زدن یک ماسک ویژه باید برای همۀ افراد اجباری شود».

ادوار فیلیپ، نخست وزیر فرانسه، روز چهارشنبه همین هفته در برابر کمیسیون مجلس ملی فرانسه نسبت به سودمندی زدن ماسک از سوی همۀ مردم ابراز تردید کرد. او یادآوری کرد که به نظر رئیس برنامه‌های اضطراری سازمان بهداشت جهانی «هیچ نشانه‌ای از اینکه زدن ماسک توسط مردم دارای فایده باشد در دست نیست و حتی به سبب استفادۀ نادرست، می‌تواند نتیجۀ وارونه نیز به بار آرد».

با این حال، دولت فرانسه که تا کنون زدن ماسک برای افراد سالم را غیرضروری تلقی می‌کرد، اینک آن‌را توصیه می‌کند. بگفتۀ بسیاری دولت فرانسه از آن رو در ابتدا بر عدم سودمندی زدن ماسک برای عموم تاکید می‌کرد، که در آن هنگام با کمبود آن در کشور روبرو بود و قصد داشت میزان موجود را برای کادر پزشکی محفوظ دارد.

سازمان بهداشت جهانی تا کنون در این زمینه نگرش پیشین خویش را حفظ کرده است. با این حال گفته می‌شود که این سازمان نگران آن است که استفاده از ماسک، اطمینان بیش از حد به افراد دهد و آنان را نسبت به رعایت دیگر ملاحظات بازدارنده بی توجه کند.

ایالات متحد آمریکا که در ابتدا در بارۀ استفاده از ماسک تردید نشان می‌داد، اینک زدن آن را توصیه می‌کند. به نظر می‌رسد که پژوهش‌گران آمریکائی اینک در بارۀ چگونگی انتقال ویروس تغییر نظر می‌دهند. پژوهش‌گران دانشگاه نبراسکا موفق شده‌اند اثرات بخشی از دی‌ان‌ای ویروس را در هوای اتاقی که بیماران در آن نگهداری می‌شدند، کشف کنند.

کارآئی ماسک در پیشگیری از ابتلا به کووید١٩ در واقع به نگاه علمی در بارۀ چگونگی انتشار ویروس بستگی دارد. برخی از کارشناسان می‌پندارند که ویروس کرونا تنها با ریزقطرات آب دهان بشکل مستقیم از فردی به فردِ دیگر و یا بشکل غیرمستقیم از فرد ناقل به اشیاء و سپس از طریق لمس سطوح آلوده به فرد سالم منتقل می‌شود. در چنین صورتی اگر افراد سالم فاصلۀ اجتماعی را پاس دارند و اقدامات بازدارنده چون شستن دست‌ها انجام دهند از ابتلا به بیماری مصون خواهند ماند. در چنین صورتی نیازی به زدن ماسک نیست.

گروه دیگری از پژوهش‌گران براین باورند که ویروس کرونا همچون دیگر هواپخش‌ها چند ساعتی در هوا معلق می‌ماند و این چنین با تنفس هوای آلوده نیز می‌تواند فرد را بیمار سازد. بر اساس این نظر افراد ناقل ویروس هنگام سخن گفتن نیز ویروس را در هوا منتشر می‌کنند و از این طریق نیز آنرا در هوا معلق می‌سازند.

تا کنون هیچیک از این دو نظریه با انجام آزمایشات علمی و یا تجربیات عملی به اثبات نرسیده و مقامات پزشکی و سیاسی بر پایۀ شواهد و گمانه زنی‌های کم و بیش روشمند رویکرد ویژه‌ای برگزیده‌اند. اگر نظریۀ هواپخش و معلق ماندن ویروس در هوا به اثبات برسد، چرخش عمده‌ای در بارۀ استفاده از ماسک ایجاد خواهد شد.

مدیر کل بهداشت فرانسه روز شنبه با ارائۀ آمار مبتلایان و درگذشتگان کووید ١٩، شهروندان را به استفاده از ماسک‌های جایگزین تشویق کرد. ماسک‌های جایگزین در روزهای اخیر بیشتر با استفاده از پارچه‌های رنگارنگ دوخته شده و برای جلوگیری از تنفس مستقیم هواپخش‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. نخست وزیر فرانسه یک روز پیش از آن گفته بود که این ماسک‌ها «برای عموم مردمی است که در چارچوب حرفۀ خود با افراد زیادی سر و کار دارند». او آن‌هنگام اعلام کرد که «هدف تولید ۵ میلیون از این گونه ماسک در هفته است».

کارشناسان این گونه ماسک‌ها را «پرده ضدِ ریزقطرات» تلقی می‌کنند زیرا معمولاً بر اساس معیارهای پزشکی ساخته نشده‌اند. به باور برخی این گونه ماسک ها در صورت وجود قطرات آلوده در هوا از بار ویروس تنفس شده می‌کاهند و خطر بیماری و یا شدت آن‌را کاهش می‌دهند. برخی دیگر آنها را کاملاً بی اثر ارزیابی می‌کنند.

ماسک‌های جراحی «یک طرفه» تلقی شده و ذرات افشانده شده از سوی استفاده کننده را متوقف می‌کند و اگر هنگام عملیات جراحی پزشکان و پرستاران از آن استفاده می‌کنند تا بیمار را آلوده نسازند، در این زمینه بویژه باید مورد استفادۀ ناقلان ویروس قرار گیرد و بنابراین استفاده از آن برای افراد دیگر فایده‌ای بسیار نسبی دارد. تنها ماسک‌های تصفیه کنندۀ هوا با نام «اف.اف.پی» مانع استنشاق ذرات آلوده در هوا می‌شوند و از همین رو در شرایط کنونی این گونه ماسک‌ها بویژه از سوی کادر پزشکی که با بیماران مبتلا به کووید ١٩ سر و کاردارند، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در اروپا، استفاده از ماسک در اماکن عمومی در جمهوری چک، اسلوونی و اتریش اجباری است. در آلمان ، انستیتو رابرت کُخ که نهاد بهداشت عمومی در کشور است، استفاده از آن را توصیه می‌کند.

«اولیویه وِران»، وزیر بهداری فرانسه روز شنبه اعلام کرد که این کشور ٢ میلیارد ماسک به چین سفارش داده است. او پیش از این، از سفارش یک میلیارد ماسک خبر داده بود. انتقال این مقدار ماسک با برقراری یک پُل هوائی میان دو کشور با بیش از یکصد پرواز از چین به فرانسه انجام خواهد گرفت.


منبع: سایت رادیو بین المللی فرانسه به زبان فارسی،۵ اوریل ۲۰۲۰