رئیس اتاق مشترک ایران و برزیل اعلام کرده فرآیند تجارت شرکتهای بازرگانی که در حوزه خرید کالاهای اساسی از کشورهای خارجی فعالیت میکنند، از زمان قطعی اینترنت از ۱۸ دیماه تقریباً متوقف شده است؛ چراکه بیشتر مراودات تجاری از طریق ارسال اسناد، پروفرما و پکینگلیست با استفاده از ایمیل، تلگرام و واتساپ انجام میشد.
قطع اینترنت با ایجاد اختلال در فعالیت بخشهای مختلف اقتصادی خسارت گستردهای را رقم زده است؛ خسارتی که به اعتراف وزیر ارتباطات جمهوری اسلامی روزانه ۵ هزار میلیارد تومان میشود.
اگرچه تصویر بر اینست که قطع اینترنت اقتصاد دیجیتال و استارتاپها را متأثر میکند اما خسارتها، بخشهای مختلف در زنجیره تولید و تأمین را در برمیگیرد.
در همین رابطه فخرالدین عامریان، رئیس اتاق مشترک ایران و برزیل، اعلام کرده «فرآیند تجارت شرکتهای بازرگانی که در حوزه خرید کالاهای اساسی از کشورهای خارجی فعالیت میکنند، از زمان قطعی اینترنت از ۱۸ دیماه تقریباً متوقف شده است؛ چراکه بیشتر مراودات تجاری از طریق ارسال اسناد، پروفرما و پکینگلیست با استفاده از ایمیل، تلگرام و واتساپ انجام میشد.»
رئیس اتاق مشترک ایران و برزیل با بیان اینکه مشکلات بازرگانان محدود به قطع اینترنت نیست، گفته «پیش از این نیز مراودات بازرگانی ما از طریق پست DHL به دلیل تحریمها با مشکل مواجه بود و عملاً امکان ارسال اسناد از این طریق را نداریم. به همین دلیل، برخی روند ارسال اسناد را از مسیر کشورهای همسایه انجام میدهند که همین موضوع نیز روند کار را دشوارتر کرده است.»
فخرالدین عامریان در ادامه به چالشهای واردات کالا اشاره کرد و گفت: «در حال حاضر واردات برخی کالاها به صورت «کراس استاف» انجام میشود که یکی از روشهای پرکاربرد حملونقل دریایی است. در این روش باید اسناد در کشور واسط به گمرک تحویل داده شود تا کالا به کامیون دیگری برای حمل به ایران منتقل شود، اما اکنون حتی به همان اسناد و کپی آنها نیز دسترسی نداریم و همین موضوع باعث اختلال جدی در فرآیند بارگیری مجدد شده است. این مشکلات مستقیماً ناشی از قطعی اینترنت است.»
مجیدرضا حریری رئیس اتاق ایران و چین، هفته گذشته از دسترسی اعضای اتاق بازرگانی روزانه تنها ۲۰ دقیقه به اینترنت خبر داده و گفته بود استفاده از اینترنت با حضور «ناظر» و در محل اتاق بازرگانی مقدور است و تأکید کرده بود این شیوه دسترسی به اینترنت «بههیچوجه پاسخگوی نیازهای تجار نیست».
اکنون، رابطه فخرالدین عامریان، رئیس اتاق مشترک ایران و برزیل، گفته «اتاق بازرگانی با وجود اعلام اینکه دسترسی به اینترنت را برای تجار فراهم میکند، تنها این امکان را در اختیار شرکتهایی قرار داده که کارت بازرگانی دارند و صرفاً مدیرعامل میتواند با امضای فرم تعهد، بین ۲۰ دقیقه تا یک ساعت از اینترنت استفاده کند. در این مدت کوتاه هم فقط میتوان کارهای جزئی انجام داد که بسیار زمانبر است. حتی مشخص نیست کامپیوتری که اسناد به آن متصل میشود، از نظر امنیت و ویروس قابل اطمینان باشد یا خیر.»
او افزوده که «با توجه به اینکه اتاق بازرگانی در ساعات مشخصی خدمات ارائه میدهد و در روزهای تعطیل نیز دسترسی به اینترنت وجود ندارد، مشکلات ما دوچندان شده است. در نهایت، فقط در روزهای دوشنبه، سهشنبه و چهارشنبه امکان استفاده محدود از اینترنت را داریم.»
در بخش اقتصاد دیجیتال اما خسارت گسترده سبب تعطیلی رخی کسبوکارها یا اخراج نیروی کار شده است. اکثر مشاغل اینترنتی با کاهش صد درصدی فروش روبرو شدهاند. بر اساس آمارهای ارائه شده بیش از ده میلیون ایرانی به طور مستقیم و غیرمستقیم در حوزه اقتصا دیجیتال فعالیت میکنند و قطع اینترنت به طور مستقیم و غیرمستقیم بر وضعیت معیشت این افراد اثر میگذارد.
احسان چیتساز نیز با ارائه آماری از خسارت دو هفتهای ناشی از قطع اینترنت گفته «تنها در بخش هسته و پلتفرمهای اقتصاد دیجیتال، ۳۴ هزار میلیارد تومان (همت) خسارت و عدمالنفع ثبت شده است.»
بر اساس آمارهای ارائه شده از سوی احسان چیتساز فقط در بخش هسته و پلتفرمهای اقتصاد دیجیتال، ۳۴ هزار میلیارد تومان (همت) خسارت و عدمالنفع ثبت شده است. همچنین اپراتورها شامل شرکت ایرانسل با از دست دادن ۸۵ درصد از درآمد خود (حدود ۲۰۰۰ میلیارد تومان) و همراه اول با افت ۵۰ درصد درآمد (حدود ۱۰۰۰ میلیارد تومان) در یک بازه ۱۰ روزه روبرو شدهاند.
از سوی دیگر پلتفرمهای بزرگ نظیر مجموعههایی چون دیجیکالا در روزهای نخست، تقریباً تمام ترافیک و ورودی خود را از دست داده و در ادامه با افت ۵۰ درصدی فعالیت روبرو شدند. در بخش لجستیک یعنی شرکت ملی پست نیز کاهش ۴۰ درصدی ترافیک مرسولات، با کاهش درآمد ۵۰۰ میلیارد تومانی رخ داده است.
رضا الفت نسبت، رئیس اتحادیه کسب و کارهای مجازی، نیز پیش از این در گفتوگو با خبرگزاری «ایسنا» با بیان اینکه «تقریبا از ۱۸ دی ماه، وارد یک وضعیت بسیار نادری در حوزه اینترنت و ارتباطات و حتی تلفن شدهایم» گفته بود «کسبوکارهای بزرگ از همان روزهای اول اعتراضات شاهد کاهش نزدیک به ۸۰ درصدی فروش بودند.»
او افزوده بود که حدود ۵۵ درصد اقتصاد، بخش خدمات است. شرکتها و کسبوکارهای خدماتی امروزه به شدت فعالیت و مدل کسبوکار خود را به سمت استفاده از فناوریهای نوین سوق دادهاند.
در جریان اعتراضات دی۴۰۴ و از شامگاه ۱۸ دیماه جمهوری اسلامی اقدام به قطع سراسری اینترنت در کشور کرد. قطع اینترنت بیش از سه هفته ادامه یافته و همچنان مشخص نیست محدودیتهای اینترنت چه زمانی برداشته خواهد شد.
برگرفته ای از سایت کیهان لندن، 7 فوریه 2026