یک خط از حکایت باشگاه‌داری دولتی: بازداشت مدیران پرسپولیس

بازداشت دو مدیر میانی باشگاه پرسپولیس به اتهام فساد اقتصادی در قراردادهای تجاری، فقط یک خط از حکایت فسادآور باشگاه داری دولتی در ایران است. مابقی این حکایت را هواداران سال هاست از بر شده اند.

بازداشت معاون اقتصادی و معاون حقوقی باشگاه پرسپولیس اگرچه از سوی وزارت ورزش و جوانان، مالک این باشگاه تکذیب شد اما ساعاتی بعد در بیانیه ها و اخبار دیگر، روشن شد که آن تکذیب بی اعتبار است و شاید کوششی بیهوده برای آبروداری بود. رضا یلوه، معاون اقتصادی و مهدی خواجه وند، معاون حقوقی باشگاه پرسپولیس صبح روز سه شنبه بازداشت شدند، البته ساعاتی بعد خبرهایی مبنی بر پایان بازداشت معاون حقوقی باشگاه منتشر شد. باشگاه پرسپولیس نیز با تکذیبیه ها سعی کرد این خبر را کنترل کند اما سپس حتی مسعود سلطانی فر، وزیر ورزش و جوانان چاره ای جز تایید خبر در لفافه حرف هایش نداشت: “مطمئناً در روزها و هفته های آینده، ما اخبار بیشتری از برخورد با مفسدین در عرصه ورزش و عوامل فساد مطرح خواهیم کرد و شما خواهد شنید. امیدوار هستیم که این حرکت بتواند باعث سالم سازی فضای ورزش شود. اگرچه گفتم، جوسازی علیه ما و سایر مدیران وزارت خانه و افراد وابسته انجام می شود، اما باکی نداریم. محکم در این مسیر ایستاده ایم و با قوت و قدرت تا زمانی که هستیم، در زمینه مبارزه با فساد در ورزش تلاش می کنیم.”

سلطانی فر اگرچه درباره مبارزه با فساد مالی در ورزش حرف می زند اما در قراردادهای شبهه آور پرسپولیس و استقلال با کارگزار، خود نقش اصلی را ایفا کرده است. این قراردادها از روزی که امضا شدند، بارها مورد انتقاد قرار گرفتند، قراردادهایی که حراج نشان تجاری باشگاه هاست.

باشگاه های پرسپولیس و استقلال نشان تجاری خود را در فصل های اخیر در اختیار شرکتی قرار می دهند و طی این قرارداد، کارگزار در واقع مالک نشان تجاری باشگاه می شود. باشگاه سپس مجبور است طبق خواست کارگزار در هر طرح و ایده و برنامه‌ای برای درآمدزایی مطیع باشد. این قرارداد اخیرا باشگاه پرسپولیس را مجبور کرد تا در اینستاگرام تجربه‌ای تلخ داشته باشد. کارگزار در اینستاگرام به اعتبار پرسپولیس مشغول فروش فالوئر شد و ستاره‌های باشگاه را مجبور به همراهی کرد، یک همکاری دست پایین که چهره های نامدار باشگاه را تا حد تبلیغاتچی یک حساب کاربری در اینستاگرام و فروش فالوئر پایین کشید. کریم باقری، کاپیتان سابق تیم ملی و پرسپولیس را باید تماشا می‌کردید که مقابل دوربین، کمپین خود را تبلیغ می‌کرد. نمایشی سخیف و دور از شان اجتماعی بازیکنان و مربیان حرفه‌ای فوتبال. دنیای تبلیغات بزرگترین ستاره‌های ورزش جهان را جذب می‌کند اما در ایران نمونه‌ای غیرحرفه‌ای و زننده و دور از شان اجرا می‌شود که برای باشگاه درآمدی قابل توجه خلق نمی‌کند و خدشه‌ای به اعتبار تاریخی باشگاه‌ها و چهره‌های ورزشی وارد می‌کند.

باشگاه‌ها در موقعیت بحرانی که توان پرداخت بدهی‌های خود را ندارند، این قراردادها را امضا می‌کنند، قراردادهایی سودجویانه که حقوق باشگاه را در نظر ندارد و در معامله‌های پشت پرده بین مدیران باشگاه و کارگزار، منافع باشگاه به حراج گذاشته می‌شود. باشگاه که ناتوان از پرداخت هزینه های روزمره است، به هر شرایطی تن می دهد. این موقعیت برای وزارت ورزش و جوانان که مالک دو باشگاه پرسپولیس و استقلال است، پنهان نیست. وزیر ورزش و جوانان خود انتخاب‌کننده شرکت کارگزار و ناظر بر قراردادها و روند اجراست و زوایای فسادآور قرارداد نیز نمی‌تواند برای وزارت ورزش و جوانان مخفی باشد.

باشگاه داری حرف‌های دولت، در ذات خود فسادآور است. فوتبال حرفه‌ای ضوابط و پیچیدگی‌ها و ظرافت‌های اقتصادی خود را دارد و مدیرانی که مسئولیتی در قبال آینده باشگاه ندارند، در واقع کارمندانی با قراردادهای کوتاه‌مدت در این باشگاه‌ها هستند که می‌خواهند از این فرصت طلایی در عمر مدیریت خود بهره ببرند. مدیرانی اغلب ناآشنا و غریبه با ورزش که توامان با ناآگاهی درباره این حرفه و گرایش به فساد، باشگاه را با مشکلات اقتصادی بزرگتر مواجه می‌کنند و منافع شخصی بیشتری می‌سازند. این روند باشگاه‌ها را در موقعیت‌های خطرناک‌تری در مسیر ورشکستگی قرار داده است.

بازداشت دو مدیر میانی باشگاه پرسپولیس که در سمت معاون اقتصادی و معاون حقوقی باید حامی منافع اقتصادی و حقوقی باشگاه خود در قراردادهای تجاری باشند، نشان می‌دهد که باشگاه چقدر از درون آسیب‌پذیر شده و دچار چه میزانی از بحران‌های خودساخته است. بازداشت این دو مدیر در ارتباط با قرارداد باشگاه با شرکت آتیه داده‌پرداز است که به عنوان کارگزار باشگاه فعالیت می‌کرد. نکته‌ای که پرونده را پیچیده می‌کند، ارتباط معاون اقتصادی پرسپولیس با حسین هدایتی، عضو سابق هیات مدیره این باشگاه است. هدایتی به جرم اختلاس و پول‌شویی در زندان به سر می‌برد. ساده‌ترین سمت‌های باشگاه‌های پرسپولیس و استقلال بدون تایید وزارت ورزش و جوانان به کسی سپرده نمی‌شود. بنابراین انتخاب این مدیران و قراردادهایی که به خواست وزارت ورزش امضا شده است، بیش از همه شخص وزیر ورزش و جوانان را باید در جایگاه پاسخگو قرار دهد. اما وزیر در روزهای اخیر در نقش مبارز با فساد در مصاحبه‌هایش ظاهر می‌شود. مالک پرسپولیس از افشای فساد در باشگاه خود هیچ سهمی برای خود قائل نیست، اما حکایت اصلی را هواداران نخوانده و ناشنیده می‌دانند.

منبع: سایت رادیو بریتانیائی ایندیپندنت به زبان فارسی، ۷ اوت ۲۰۲۰